Poradnik

  1. Start
  2. /
  3. Poradnik
  4. /
  5. Rejestr Dłużników Niewypłacalnych. Co warto o...

W stosunkach biznesowych – i nie tylko – zawsze warto mieć informacje o zadłużeniu kontrahentów. Rejestr Dłużników Niewypłacalnych jest jednym z najpewniejszych źródeł informacji na ten temat. Jak je zdobyć i wykorzystać? Odpowiada ekspert.

Spis treści

  1. Rejestr Dłużników Niewypłacalnych – najważniejsze informacje
  2. Jakie dane gromadzi się w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych?
  3. Zasady wykreślania wpisu w Krajowym Rejestrze Dłużników
  4. Rejestr Dłużników Niewypłacalnych – jak sprawdzić jego treść?
  5. Konsekwencje wpisu do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych
  6. Zakończenie

Zatory płatnicze czy trudności w odzyskaniu należności za dostarczone usługi lub towary to jedne z największych problemów wielu przedsiębiorców. Jednym ze sposobów zabezpieczenia się przed takimi sytuacjami jest weryfikacja kontrahentów pod kątem posiadanego przez nich zadłużenia, które nie jest regulowane. W tym celu wykorzystuje się wpisy w różnego rodzaju rejestrach, w tym w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych. Co warto wiedzieć o jego funkcjonowaniu? Najważniejsze informacje podaję w poniższym artykule.

Rejestr Dłużników Niewypłacalnych – najważniejsze informacje

Krajowy Rejestr Dłużników Niewypłacalnych wchodzi w skład Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Jest on więc częścią jednego z najważniejszych rejestrów funkcjonujących w polskim porządku prawnym. Zgodnie z ustawą z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym, KRS składa się z rejestrów:

  • przedsiębiorców;
  • stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej;
  • dłużników niewypłacalnych.

W praktyce Krajowy Rejestr Sądowy składa się z trzech odrębnych ewidencji. Wśród nich Rejestr dłużników niewypłacalnych służy przede wszystkim gromadzeniu informacji o dłużnikach, którzy utracili już możliwość bieżącej spłaty swoich zobowiązań. Należy jednak pamiętać, że obecnie szereg funkcji tego rejestru przejął Krajowy Rejestr Zadłużonych. Co nie zmienia faktu, że warto wiedzieć, jakie dane zamieszano w tym Rejestrze – w końcu nadal można je przeglądać. Jakie dokładnie dane ujawnia się w tym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych?

Polecamy też: Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości a Krajowy Rejestr Zadłużonych. Najważniejsze informacje

Jakie dane gromadzi się w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych?

Zgodnie z nieobowiązującym od 1 grudnia 2021 roku przepisem art. 55 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym w rejestr dłużników niewypłacalnych obejmował:

  • Osoby fizyczne, prowadzące działalność gospodarczą, jeżeli ogłoszono ich upadłość lub jeżeli wniosek o ogłoszenie upadłości został prawomocnie oddalony, ponieważ majątek dłużnika nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania;
  • Osoby fizyczne, jeżeli umorzono prowadzoną przeciw nim egzekucję, gdyż z egzekucji nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów egzekucyjnych;
  • Wspólników ponoszących odpowiedzialność za zobowiązania spółki całym swoim majątkiem, jeżeli ogłoszono upadłość spółki lub jeżeli wniosek o ogłoszenie jej upadłości został prawomocnie oddalony, ponieważ majątek dłużnika nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania;
  • Dłużników, którzy zostali zobowiązani do wyjawienia majątku;
  • Osoby, które przez sąd upadłościowy zostały pozbawione prawa prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, przedsiębiorstwie państwowym, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszeniu;
  • Dłużników alimentacyjnych, u których powstała zaległość na okres dłuższy niż 6 miesięcy.
rejestr dłużników niewypłacalnych

Zasady wykreślania wpisu w Krajowym Rejestrze Dłużników

W aktualnym stanie prawnym sąd z urzędu wykreśla wpisy zamieszczone w Krajowym Rejestrze Dłużników w razie uchylenia lub zmiany postanowienia, na podstawie którego były one dokonane. Podstawą do wykreślenia wpisu – z urzędu lub na wniosek – jest także orzeczenie sądu bądź decyzja administracyjna, z których wynika, że wpisana do tego rejestru należność nie istnieje albo wygasło zobowiązanie, z którego ona wynika. Analogicznie traktuje się uchylenie orzeczenia o ogłoszeniu upadłości oraz o pozbawieniu tytułu wykonawczego wykonalności. Ponadto z urzędu wykreśla się wpis dotyczący osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, której upadłość ogłoszono, jeżeli zobowiązania tej osoby zostały umorzone prawomocnym orzeczeniem sądu.

Jednocześnie w każdym przypadku wpis do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych są automatycznie wykreślane po upływie siedmiu lat od dnia ich dokonania. Jest to niezwykle istotna zasada właściwie dla wszystkich dłużników, których dane znalazły się w Rejestrze. Zwłaszcza osoby fizyczne, dla których Rejestr Dłużników Niewypłacalnych nadal stanowi podstawowe miejsce publikacji informacji o ich zadłużeniu. Stąd warto wiedzieć, w jaki sposób można sprawdzić treść wpisów zamieszczanych w tym Rejestrze. Okazuje się, że można tego dokonać bez wychodzenia z domu.

Zobacz także: Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej. O czym należy pamiętać?

Rejestr Dłużników Niewypłacalnych – jak sprawdzić jego treść?

Omawiany tu Rejestr prowadzony jest w systemie informatycznym, a treść zamieszczonych w nim wpisów jest właściwie powszechnie dostępna. Wystarcza skorzystać z odpowiedniej wyszukiwarki, wpisując w nią dane dłużnika. Oczywiście im bardziej szczegółowe informacje o dłużniku posiadamy, tym łatwiej będzie go odnaleźć w Rejestrze. Osoby fizyczne można wyszukać po numerze PESEL – co jest najprostsze – bądź po imieniu i nazwisku. Natomiast w przypadku firm – w zależności od ich formy prawnej – znaczenie ma numer KRS, bądź REGON.

Przeglądanie wpisów w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych wiąże się z obowiązkiem poniesienia opłaty. Wynosi ona 15 złotych w przypadku płatności za pomocą karty kredytowej bądź debetowej oraz 20 złotych przy płatności poprzez wysłanie wiadomości SMS.

Konsekwencje wpisu do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych

Wpisy w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych mają przede wszystkim charakter informacyjny. Jednak pozwalają stosunkowo dokładanie zapoznać się z sytuacją majątkową danego podmiotu. Tym samym mogą z powodzeniem być wykorzystywane do jego weryfikacji, którą często przeprowadza się np. przy nawiązaniu nowych relacji gospodarczych. W końcu stan zadłużenia osoby fizycznej lub prawnej pozwala oszacować, jakie są szanse na uiszczenie przez nie płatności w terminie.

rejestr dłużników niewypłacalnych

Warto przypomnieć, że od 1 grudnia zeszłego roku dłużnicy niewypłacalni są wpisywani przede wszystkim do Krajowego Rejestru, który w przyszłości najpewniej zupełnie zastąpi Krajowy Rejestr Dłużników niewypłacalnych. Zresztą idea ta pojawiła się już przy projektowaniu – nigdy niezrealizowanego – Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości. Aktualnie w Krajowym Rejestrze Zadłużonych wpisuje się przede wszystkim:

  • wobec których są lub były prowadzone postępowania restrukturyzacyjne, upadłościowe oraz postępowania w sprawach orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej;
  • wobec których była prowadzona egzekucja sądowa lub administracyjna i została ona umorzona z powodu jej bezskuteczności;
  • Osoby fizyczne, wobec których toczy się egzekucja świadczeń alimentacyjnych lub egzekucja należności budżetu państwa powstałych z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, a które zalegają ze spełnieniem tych świadczeń za okres dłuższy niż trzy miesiące.

Zakończenie

Rejestr Dłużników Niewypłacalnych stanowi część Krajowego Rejestru Sądowego. Dane w nim zawarte można przeglądać z pomocą specjalnej wyszukiwarki internetowej. Wykorzystuje się je przede wszystkim do weryfikacji sytuacji majątkowej osób fizycznych, prawnych i innych jednostek. Zwłaszcza zaś do badania sytuacji przedsiębiorców. Jest to szczególnie istotne przy zawieraniu nowych kontraktów. W końcu wiedza o ewentualnym zadłużeniu potencjalnego kontrahenta pozwala podjąć świadomą decyzję co do współpracy z nim.