Wady i zalety restrukturyzacji – co warto wiedzieć?

Restrukturyzacja – wady i zalety tego postępowania są ściśle związane z charakterem procedury – ma na celu oddłużenie przedsiębiorcy. Jest to właściwie jedyny rodzaj procedury obowiązujący w polskim systemie prawnym, którego założeniem jest umożliwienie przedsiębiorcy systemowego rozwiązania jego problemów z regulowaniem zadłużenia. Dlatego korzyści płynące z postępowania restrukturyzacyjnego zdecydowanie przewyższają jego wady. Po lekturze poniższego tekstu dowiesz się m.in.:

• Dlaczego warto rozpocząć postępowanie restrukturyzacyjne?
• Z jakimi wyzwaniami podczas restrukturyzacji należy się liczyć?
• Od czego zależy sukces restrukturyzacji?

Restrukturyzacja – wady i zalety – co warto wiedzieć?

• Ochrona przed upadłością – restrukturyzacja daje firmie szansę na uniknięcie bankructwa i kontynuowanie działalności, nawet w obliczu poważnych problemów finansowych.
• Skuteczność w oddłużeniu – dzięki restrukturyzacji możliwe jest uporządkowanie zadłużenia, negocjowanie warunków spłat i wyjście z trudnej sytuacji finansowej.
• Zwiększenie rentowności – dobrze przeprowadzona restrukturyzacja może nie tylko uratować firmę, ale także przyczynić się do jej rozwoju i wzrostu efektywności.
• Wyzwania proceduralne – restrukturyzacja wymaga starannego przygotowania i współpracy z wierzycielami, a nieudane propozycje mogą opóźnić lub utrudnić cały proces.

Spis treści:

1. Korzyści płynące z restrukturyzacji – sposób na uniknięcie upadłości
2. Restrukturyzacja – wady i zalety, z którymi należy się liczyć
3. Najważniejsze zalety restrukturyzacji
4. Wady restrukturyzacji – czy jakieś istnieją?
5. Jak dobrze wykorzystać postępowanie restrukturyzacyjne?
6. Kto odpowiada za prowadzenie postępowania restrukturyzacyjnego?
7. O czym warto pamiętać, planując proces restrukturyzacji?
8. Q&A – najczęściej zadawane pytania
9. Korzyści płynące z restrukturyzacji – o tym warto pamiętać

Wzrastające trudności ze spłatą należności powodują, że wielu przedsiębiorców zastanawia się, w jaki sposób rozwiązać problemy z zadłużeniem. Najlepszą odpowiedzią na tego rodzaju kłopoty jest zainicjowanie postępowania restrukturyzacyjnego. Jakie są wady i zalety takiej procedury? Okazuje się, że prawie zawsze dzięki dobrze przeprowadzonej restrukturyzacji udaje się uratować biznes przed upadłością. To z kolej jest korzyść, która najlepiej świadczy o przewadze zalet restrukturyzacji nad jej wadami. 

Korzyści płynące z restrukturyzacji – sposób na uniknięcie upadłości

Restrukturyzacja zawsze ma jeden, kluczowy i najważniejszy cel – uratowanie zadłużonej firmy i uniknięcie jej upadłości. Osiągnięciu tego celu muszą być ściśle podporządkowane wszystkie działania restrukturyzacyjne, najlepiej planowane i podejmowane pod czujnym okiem specjalistów, zwłaszcza prawników od oddłużania firm. Restrukturyzacja, o czym nigdy nie powinieneś zapominać, może dotyczyć każdego przedsiębiorstwa, bez względu na jego wartość bądź rozmiary prowadzonej działalności gospodarczej. 

Choć często, zwłaszcza w mediach, pojawiają się informacje dotyczące restrukturyzacji dużych przedsiębiorców – wówczas nierzadko pada pytanie o to, na czym polega restrukturyzacja przemysłu – to w istocie każdy może sięgnąć po restrukturyzację. Co więcej, powinien z niej korzystać każdy dłużnik. W końcu z nawet największego zadłużenia można wyjść obronną ręką.

Rzeczywiście restrukturyzacja przemysłu może stanowić pewien model, dobrze ilustrujący, z jakimi korzyściami wiąże się ten proces. Do katalogu tych korzyści należy przede wszystkim:

• Możliwość uratowania przedsiębiorstwa przed upadłością i likwidacją – dobrze zaplanowana i przeprowadzona restrukturyzacja to najlepszy sposób na wyjście z zadłużenia, które jednocześnie pozwala na powrót do normalnej działalności biznesowej.
• Zwiększenie rentowności przedsiębiorstwa – zastanawiając się, co to restrukturyzacja przemysłu, moglibyśmy przywołać szereg przykładów firm z sektora przemysłowego, które dzięki restrukturyzacji nie tylko uniknęły upadłości, ale wręcz się rozwinęły, wkraczając na nowy poziom działalności.
• Zaspokojenie wierzycieli w ramach jednej procedury – to ważne nie tylko z punktu widzenia ochrony interesów wierzycieli, ale również z perspektywy dłużnika. Dzięki restrukturyzacji dłużnik nie musi spłacać indywidualnie każdego ze swoich wierzycieli, ani też negocjować indywidualnych warunków spłaty. Restrukturyzacja przemysłu – co to jest, wyjaśnię poniżej – jest najlepszym przykładem korzyści płynących ze zbiorowych form oddłużania przedsiębiorstw.

Restrukturyzacja – wady i zalety, z którymi należy się liczyć

Restrukturyzacja – wady i zalety tej procedury są z tym ściśle związane – zawsze zmierza do oddłużenia przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego, celem postępowania restrukturyzacyjnego jest uniknięcie ogłoszenia upadłości dłużnika przez umożliwienie mu restrukturyzacji w drodze zawarcia układu z wierzycielami, a w przypadku postępowania sanacyjnego – również przez przeprowadzenie działań sanacyjnych, przy zabezpieczeniu słusznych praw wierzycieli. Co to oznacza?

Mówiąc najprościej, postępowanie restrukturyzacyjne prowadzi się po to, aby uratować zadłużonego przedsiębiorcę, a jednocześnie w jak największym stopniu zaspokoić prawa wierzycieli. Osiągnięcie tego celu jest właściwie niemożliwe w inny sposób niż poprzez wdrożenie jednego z czterech postępowań unormowanych w przepisach Prawa restrukturyzacyjnego. I właśnie z tego względu zalety restrukturyzacji zdecydowanie przeważają przed jej ewentualnymi wadami. Dobrze to zrozumiesz, gdy uświadomisz sobie, na czym polegała restrukturyzacja przemysłu. Była to operacja pomyślana po to, aby uratować jak najwięcej dużych przedsiębiorstw, które nierzadko w ogóle nie rokowały sukcesu w dalszej działalności. Tymczasem restrukturyzacja przemysłu pozwoliła uratować wiele tych firm, a także przekształcić je tak, że nieraz do dziś prowadzą z powodzeniem biznes.

Warto przypomnieć, że restrukturyzacja może przebiegać w ramach jednej z czterech procedur:

• postępowania o zatwierdzenie układu,
• przyspieszonego postępowania układowego,
• postępowania układowego,
• postępowania sanacyjnego. 

Tym samym termin „restrukturyzacja” ma charakter ogólny. W rzeczywistości postępowanie to toczy się w ramach którejś z powyższych procedur. Dla przedsiębiorców zainicjowanie postępowania restrukturyzacyjnego bez wątpienia jest najlepszą metodą oddłużenia, pozwalającą na systemowe oddłużenie. 

Przeczytaj także: Restrukturyzacja zadłużenia osoby fizycznej. Najważniejsze informacje

Najważniejsze zalety restrukturyzacji

Restrukturyzacja – plusy i minusy tego postępowania zostaną przedstawione w dalszej części tekstu – to procedura nastawiona na oddłużenie przedsiębiorcy. Tym samym do jej najważniejszych zalet można zaliczyć:

• „Zgrupowanie” wszystkich wierzycieli w ramach jednego postępowania. Postępowaniem restrukturyzacyjnym objęte są prawie wszystkie wierzytelności osobiste dłużnika powstałe przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, odsetki za okres od dnia otwarcia tego postępowania oraz wierzytelności zależne od warunku, o ile spełnił się on w czasie wykonywania układu.
• Szerokie możliwości restrukturyzacji zobowiązań. W układzie między dłużnikiem a wierzycielami można skorzystać ze wszelkich rozwiązań, które nie są sprzeczne z prawem. W grę wchodzi tu m.in. rozłożenie spłaty na raty bądź jej odroczenie, zmniejszenie wysokości zobowiązań, konwersja wierzytelności na akcje lub udziały, uchylenie prawa zabezpieczającego określoną wierzytelność.
• Ochrona przed egzekucją – w wielu przypadkach rozpoczęcie postępowania restrukturyzacyjnego oznacza zawieszenie trwających postępowań restrukturyzacyjnych oraz zakaz wszczynania nowych. Dzięki temu dłużnik może spokojnie skupić się na oddłużeniu.
• Decydujący wpływ dłużnika i wierzycieli na przebieg postępowania, a przede wszystkim na kształt układu.

Jak dobrze wykorzystać postępowanie restrukturyzacyjne?

Niezaprzeczalne zalety restrukturyzacji nie oznaczają, że postępowanie to jest jakąś czarodziejską różdżką, dzięki której zadłużony przedsiębiorca może bez większego wysiłku rozwiązać swoje problemy finansowe. Postępowanie restrukturyzacyjne to szansa, którą należy wykorzystać. Jednak sukces zależy tu przede wszystkim od tego, jak dobrze zostanie przeprowadzona sama procedura. 

Dlatego, aby restrukturyzacja zakończyła się sukcesem, warto pamiętać o:

• Dogłębnym zbadaniu przyczyn leżących u podstaw problemów dłużnika ze spłatą zobowiązań. Bez określenia przyczyn takiego stanu rzeczy trudno przygotować odpowiednią strategię oddłużenia.
• Solidnym opracowaniu planu restrukturyzacyjnego. Jest to podstawowy dokument, w którym dłużnik określa sposób oddłużenia. Stąd jego prawidłowe napisanie, a następnie wdrożenie jest jednym z podstawowych warunków skutecznej restrukturyzacji.
• Złożeniu korzystnych propozycji układowych. Układ określa sposób restrukturyzacji zobowiązań. Do jego przyjęcia niezbędne jest uzyskanie poparcia określonej większości wierzycieli. Przy czym układ nie może prowadzić do ich pokrzywdzenia. Dotyczy to zwłaszcza wierzycieli, którzy opowiedzieli się przeciwko układowi. Przygotowując propozycje układowe, koniecznie należy wziąć pod uwagę te uwarunkowania.

Restrukturyzacja przemysłu – wady i zalety w tej branży oczywiście także rozkładają się na korzyść zalet – czy przedsiębiorstw działających w innych sektorach gospodarki może przynieść naprawdę dobre rezultaty. Niejedną firmę udało się uratować dzięki postępowaniom restrukturyzacyjnym. Trzeba jednak zawsze zadbać o wysoką jakość i efektywność czynności podejmowanych w ramach restrukturyzacji.

Sprawdź także: Restrukturyzacja spółek. Jak przebiega i ile trwa? Odpowiada ekspert

Wady restrukturyzacji – czy jakieś istnieją?

Każdy medal ma dwie strony. I chociaż korzyści płynące z dobrze przeprowadzonej restrukturyzacji – zwłaszcza w tak niespokojnych gospodarczo czasach, jak obecne – są niezaprzeczalne, to jednak trzeba pamiętać o pewnych zagrożeniach, jakie mogą wiązać się z prowadzeniem postępowania restrukturyzacyjnego. Należą do nich:

• Długie kolejki w sądach restrukturyzacyjnych oznaczające konieczność oczekiwania na rozstrzygnięcia niezbędne do procedowania sprawy restrukturyzacyjnej. Remedium na ten stan rzeczy jest korzystanie z postępowania o zatwierdzenie układu, w którym sąd jedynie rozpoznaje wniosek o zatwierdzenie układu.
• Niewłaściwe decyzje dłużnika i wierzycieli. Najlepszym sposobem na uniknięcie takich zagrożeń jest korzystanie z pomocy prawników specjalizujących się w restrukturyzacji.
• Trudności w znalezieniu poparcia wśród wierzycieli dla złożonych propozycji układowych. Dlatego zawsze warto zadbać o to, aby propozycje te dawały realne szansa na zaspokojenie wierzycieli – oczywiście na tyle, na ile jest to możliwe.

Kto odpowiada za prowadzenie postępowania?

Restrukturyzacja – plusy i minusy tego postępowania są już dla nas stosunkowo jasne – jest sformalizowanym postępowaniem. Proces restrukturyzacji pozostaje stosunkowo najprostszy w przypadku przyspieszonego postępowania układowego, ale również w tym przypadku wymaga on pracy nadzorcy układu. W tym przypadku wybiera go jednak sam dłużnik, spośród osób posiadających niezbędne kwalifikacje, zwłaszcza licencję doradcy restrukturyzacyjnego. Jego praca polega nie tylko na ustaleniu dnia układowego, ale właściwie na przygotowaniu i przeprowadzeniu całego postępowania.

Bieżący przebieg restrukturyzacji zawsze pozostaje w gestii nadzorcy sądowego albo nadzorcy układu, pełniących funkcję pozasądowych organów restrukturyzacji. Szczegóły zależą tu od rodzaju restrukturyzacji, ale zawsze jakość pracy nadzorcy przekłada się na ostateczny rezultat restrukturyzacji. Oczywiście oddłużenie przedsiębiorstwa w dużej mierze zależy od postawy przyjętej przez dłużnika. Ważna jest zwłaszcza jego współpraca z nadzorcą, chociażby przy udostępnieniu dokumentacji przedsiębiorstwa. Ponadto, bez względu na rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych, zawsze są one nadzorowane przez sędziego-komisarza, a najważniejsze decyzje w sprawie podejmuje sąd restrukturyzacyjny.

O czym warto pamiętać, planując proces restrukturyzacji?

Najważniejszym celem restrukturyzacji pozostaje umożliwienie dalszego funkcjonowania przedsiębiorstwa przy poszanowaniu słusznych praw wierzycieli, co oznacza przede wszystkim dążenie do spłaty ich roszczeń. Planując restrukturyzację, trzeba pamiętać o realizacji tych celów. W praktyce oznacza to, że:

• Cały proces restrukturyzacji musi zostać oparty na analizach sytuacji ekonomicznej firmy oraz struktury jej zadłużenia. Tylko po opracowaniu tej kwestii możliwe jest zaplanowanie procesu oddłużenia.
• Kluczowe znaczenie na etapie przygotowywania restrukturyzacji ma opracowanie propozycji układowych, które dłużnik powinien przedstawić wierzycielom. To właśnie w tych propozycjach przedstawia się pomysł na uregulowanie należności wierzycieli.
• Zaletą postępowania restrukturyzacyjnego pozostaje elastyczność. Wśród propozycji układowych może znaleźć się każde rozwiązanie niesprzeciwiające się obowiązującemu prawu.
• Nigdy jednak propozycje, przeważnie przesądzające o treści samego układu, nie mogą abstrahować od realnych szans na ich spełnienie. Przygotowanie restrukturyzacji bezwzględnie musi obejmować również opracowanie propozycji układowych spełniających te kryteria.

Wady restrukturyzacji najczęściej dają o sobie znać wówczas, gdy postępowanie nie zostanie odpowiednio przygotowane. Tym samym – niejako odwrotnie – dobre przygotowanie restrukturyzacji zdecydowanie procentuje.

Q&A – najczęściej zadawane pytania

1. Jakie są najważniejsze wady i zalety restrukturyzacji?

   Bez wątpienia najważniejszą zaletą postępowania restrukturyzacyjnego pozostaje możliwość oddłużenia przedsiębiorstwa, a tym samym uratowana go przed upadłością. Jest to okoliczność zdecydowanie przewyższająca wszelkie minusy wiążące się z restrukturyzacją. Gdyby chcieć je wskazać, to jednym z kluczowych może okazać się ryzyko utraty zarządu nad przedsiębiorstwem.

2. Czy otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego oznacza utratę prawa zarządu nad przedsiębiorstwem?

   Utrata prawa zarządu nad przedsiębiorstwem przez restrukturyzowanego dłużnika – a raczej ograniczenie tego prawa wyłącznie do czynności nieprzekraczających zwykłego zarządu – w większości rodzajów postępowania restrukturyzacyjnego nie następuje automatycznie wraz z samym otwarciem procedury. Wyjątkiem jest tutaj postępowanie sanacyjne. Natomiast dłużnik objęty restrukturyzacją zawsze powinien liczyć się z tym, że sąd podejmie wobec niego tego rodzaju decyzję.

3. Jakie są prawa wierzycieli podczas restrukturyzacji?

   Uczestnikami postępowania restrukturyzacyjnego są co do zasady wszyscy wierzyciele osobiści dłużnika. Ich kluczowym uprawnieniem jest możliwość głosowania nad propozycjami układowymi. Mają oni także możliwość uzyskania informacji o stanie zadłużenia przedsiębiorcy oraz zgłaszania swoich zastrzeżeń co do przebiegu restrukturyzacji.

4. Czy zadłużenie musi zostać w całości spłacone?

   Roszczenia wierzycieli uczestniczących w restrukturyzacji powinny zostać zaspokojone w jak największym zakresie, co jednak nie oznacza, iż muszą one zostać spłacone w całości. Kwestie te regulują postanowienia układu, które mogą przewidywać – przykładowo – redukcję wysokości należności, rozłożenie spłaty na raty czy konwersję wierzytelności na udziały.

Korzyści płynące z restrukturyzacji – o tym warto pamiętać 

Już wiesz, co to jest restrukturyzacja przemysłu! Postępowanie restrukturyzacyjne to sposób na uniknięcie upadłości przez zadłużonego przedsiębiorcę. Dlatego zawsze, gdy firma staje na granicy bankructwa, warto skorzystać z tej procedury. Często jest to jedyna szansa na uratowanie przedsiębiorstwa, oddłużenie go i umożliwienie dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Realizacja tych celów w inny sposób, niż poprzez jedno z czterech dostępnych postępowań restrukturyzacyjnych jest bardzo trudna, a wręcz niemożliwa. Dlatego zainicjowanie procedury restrukturyzacyjnej stanowi najlepszy i optymalny sposób oddłużania przedsiębiorstwa, z którego powinni korzystać wszyscy zadłużeni przedsiębiorcy. Korzyści płynące z restrukturyzacji zawsze znaczne przewyższają ewentualne trudności związane z prowadzeniem tej procedury.